Żywność genetycznie modyfikowana to organizmy, których informacja genetyczna lub genom zostały sztucznie zmodyfikowane w celu spożycia przez ludzi.

Wszystkie żywe istoty mają swój genom zorganizowany w zestaw genów, kawałków DNA zawierających instrukcje funkcjonowania komórki. Dzięki biotechnologii geny z innych organizmów mogą być wprowadzane do roślin i zwierząt, co nazywa się "transgenem".

Transgen ten pozwala zmodyfikowanej komórce pełnić nowe funkcje. Na przykład fioletowy pomidor zawdzięcza wprowadzenie genu produkującego barwnik roślinny antocyjaninę. Antirrihinum majus .

Jak wszystkie technologie, żywność genetycznie modyfikowana niesie ze sobą korzyści i zagrożenia, które należy wziąć pod uwagę dla większego dobra ludzkości.

Zalety Wady
Dla gospodarki
  • Przyspieszony rozwój produktów
  • Zwiększona produkcja
  • Obrona przed chorobami
  • Zwalczanie szkodników w rolnictwie
  • Inwestycje finansowane przez duże przedsiębiorstwa
  • Komplikacje związane z regulacją i legalizacją ich stosowania
Dla środowiska
  • Zmniejszenie wpływu rolnictwa na środowisko
  • Dokładność w zakresie pożądanych cech
  • Zachowanie różnorodności biologicznej
  • Konkurencja biologiczna
  • Utrata różnorodności biologicznej
  • Negatywne skutki dla dzikiej przyrody
Dla zdrowia
  • Zwalczanie niedoborów żywieniowych
  • Redukcja toksyn
  • Potencjalne negatywne skutki dla zdrowia ludzkiego
  • Implikacje etyczne

Zalety żywności genetycznie zmodyfikowanej

Korzyści wynikają z ulepszeń lub użyteczności, jakie organizmy genetycznie zmodyfikowane wnoszą do różnych dziedzin ludzkich dążeń.Wśród korzyści mamy:

Przyspieszony rozwój produktów

Porównanie wielkości łososia transgenicznego (większego) z łososiem hodowlanym w wieku 18 miesięcy.

Znając fizjologię organizmów, można odkryć geny, które biorą udział w mechanizmach wzrostu. Można to wykorzystać do produkcji większych lub szybciej rosnących zwierząt lub roślin.

Na przykład łosoś transgeniczny potrzebuje o połowę mniej czasu niż łosoś dziki, aby osiągnąć dorosły rozmiar, co daje mu przewagę marketingową w krótszym czasie.

2) Zwiększona produkcja

Jedną ze strategii eliminacji konkurencyjnych chwastów jest modyfikacja roślin użytkowych, takich jak kukurydza czy soja, tak aby były one odporne na herbicydy.

3) Obrona przed chorobami rolniczymi

W niektórych regionach świata uprawy są atakowane przez wirusy, grzyby lub bakterie, które niszczą je, powodując duże straty ekonomiczne. Wykorzystując techniki bioinżynierii, możliwe jest skonstruowanie żywności zdolnej do oparcia się atakowi tych czynników.

Na przykład papaja jest dotknięta wirusem, który niszczy roślinę. Opracowano papaję odporną na ten wirus, co umożliwiło przywrócenie uprawy papai w wielu regionach.

4. zwalczanie niedoborów żywieniowych

W wielu populacjach ludzkich występują niedobory żywieniowe, które prowadzą do chorób. Wynika to zazwyczaj z utrudnionego dostępu do określonych rodzajów żywności. Suplementacja jest środkiem kosztownym i nie jest dostępna dla wszystkich.

Na przykład w niektórych częściach Azji występuje niedobór witaminy A, który powoduje problemy ze wzrokiem i śmiertelność niemowląt. Aby zwalczyć ten problem, zaprojektowano ryż, który może produkować prekursor witaminy A. Jest on znany jako złoty ryż.

5) Zwalczanie szkodników w rolnictwie

Bakterie Bacillus thuringensis Udało się wprowadzić gen dla tej bakterii do niektórych roślin, dzięki czemu roślina może sama produkować środek owadobójczy.

6. dokładność w zakresie pożądanych cech

Od czasu powstania rolnictwa człowiek wybierał najlepsze rośliny i zwierzęta do konsumpcji.Poprzez sztuczną selekcję i hybrydyzację uprzywilejowano produkcję pewnych gatunków, ale jest to czasochłonne i obarczone wadami.Na przykład kukurydza, którą znamy dzisiaj, zajęła tysiąclecia i pochodziła z rośliny (teosinte), która miała tylko kilka ziaren.

Dzięki biotechnologii można precyzyjnie ukierunkować pożądany efekt, np. wyprodukować świnię o większej mięsności lub krowę o wyższej wydajności mlecznej. Proces ten jest znacznie szybszy niż sztuczna selekcja czy hybrydyzacja i łatwiejszy do kontrolowania.

7) Zmniejszenie wpływu rolnictwa na środowisko naturalne

Stosowanie nawozów, pestycydów, herbicydów i antybiotyków to praktyki w przemyśle rolniczym, które zmieniają środowisko naturalne. Poprzez tworzenie organizmów odpornych na szkodniki i szybciej rosnących ogranicza się stosowanie toksyn i substancji, które mogą zmienić równowagę ekosystemów.

8. redukcja toksyn szkodliwych dla ludzi

Kukurydza zaatakowana przez owady jest bardziej narażona na zakażenie grzybami wytwarzającymi mikotoksyny. Mikotoksyny te powodują uszkodzenia wątroby, są rakotwórcze, a kobiety w ciąży, które spożywają kukurydzę zanieczyszczoną mikotoksynami, mają zwiększone ryzyko urodzenia dzieci z wadami.

Z wprowadzeniem genu bakteryjnego Bacillus thuringensis w kukurydzy, poziom mikotoksyn w kolbach jest obniżony.

9) Zachowanie różnorodności biologicznej

Wraz z wdrożeniem bardziej produktywnych upraw GMO zmniejszy się potrzeba interwencji na terenach dziewiczych, chroniąc tym samym dziką przyrodę przed skutkami przekształcania lasów na cele rolnicze.

Z drugiej strony, poprzez ograniczenie stosowania niespecyficznych syntetycznych pestycydów, utrzymuje się różnorodność owadów, które nie wpływają na uprawy.

Wady żywności modyfikowanej genetycznie

Utrata różnorodności biologicznej jest jednym z głównych zagrożeń związanych z GMO.

Żywność genetycznie zmodyfikowana stanowi pewne ryzyko i problemy, jeśli jej wdrażanie nie będzie odpowiednio uregulowane.

1) Biologiczna konkurencja z gatunkiem pierwotnym

Jednym z zagrożeń wynikających ze stosowania organizmów genetycznie modyfikowanych jest to, że mogą one przerastać rodzime gatunki, ustanawiając konkurencję o dostępne zasoby. Może to prowadzić do spadku i potencjalnego zniknięcia pierwotnego gatunku.

2. duże inwestycje finansowane przez duże przedsiębiorstwa

Procesy inżynierii genetycznej są kosztowne, a na rynku żywności genetycznie modyfikowanej dominują duże firmy biotechnologiczne. Dodatkowo nadmierna regulacja zmniejsza zainteresowanie ekonomiczne rozwojem tych organizmów przez instytucje publiczne. Sprzyja to powstawaniu oligopoli, które mogą kontrolować rynek.

3. potencjalne negatywne skutki dla zdrowia ludzkiego

Przeciwnicy żywności genetycznie modyfikowanej argumentują, że genetyczna modyfikacja żywności może powodować alergie lub inne problemy zdrowotne. Aby mieć pewność, że taki organizm jest bezpieczny dla ludzi, przed wprowadzeniem go na rynek przeprowadza się różne testy i analizy.

Z drugiej strony, kontrolowane badania nad żywnością GM wykazują, że nie jest ona bardziej prawdopodobna do wywołania choroby niż normalna żywność. Na przykład maniok, jeśli nie jest prawidłowo przygotowany, może spowodować śmierć.

4. utrata różnorodności biologicznej

Jednym z najbardziej rozpowszechnionych zagrożeń jest zanikanie rodzimych gatunków z powodu przewagi genetycznie modyfikowanej żywności. Rozwiązano to poprzez stworzenie genetycznie modyfikowanych organizmów, które nie są w stanie się rozmnażać.

5) Komplikacje w zakresie regulacji i legalizacji obrotu żywnością genetycznie zmodyfikowaną

Protokół kartageński o bezpieczeństwie biologicznym to porozumienie między różnymi krajami, które ustanawia zasady importu i eksportu żywych organizmów z modyfikacjami ich genomu.

Jednak każdy kraj jest odpowiedzialny za ustalenie prawa dotyczącego stosowania żywności GM. Na przykład łosoś GM jest sprzedawany w Kanadzie, podczas gdy w sąsiednim kraju, USA, zatwierdzenie zostało opóźnione.

6) Implikacje etyczne

Manipulacje genetyczne każdego rodzaju zawsze budziły wątpliwości, czy są one słuszne i konieczne. Zabezpieczenie żywności dla ludzi może być powodem do produkcji większej ilości i lepszej żywności genetycznie modyfikowanej.

Ale czy etyczne jest stworzenie świecącej w ciemności ryby, aby łatwiej było ją złapać? Czy produkcja dekoracyjnej niebieskiej kukurydzy bez dodatkowych wartości odżywczych sprzyja bezpieczeństwu żywności?

7) Negatywne skutki dla dzikiej przyrody

Stosowanie niektórych herbicydów w uprawach odpornych na herbicydy nie tylko zabija chwasty, ale może również wpływać na dzikie zwierzęta, takie jak pożyteczne owady zapylające.

Może Cię również zainteresować zobacz:

  • Gen i allel
  • Żywność i żywienie
Referencje

Chassy, B.M. (2010) Zagrożenia bezpieczeństwa żywności a zdrowie konsumentów. Nowa Biotechnologia 27: 534. DOI:10.1016/j.nbt.2010.05.018

Padilla, J. (1999) Rośliny transgeniczne: Jak widzisz? 7:8. URL: //www.comoves.unam.mx/numeros/articulo/7/las-plantas-transgenicas

Raven, P.H. (2010). Czy stosowanie roślin transgenicznych zmniejsza czy promuje bioróżnorodność? Nowa Biotechnologia 27: 528. DOI:10.1016/j.nbt.2010.07.018

Przewiń do góry